Karolina Maria Kotkowska - Instytut Porównawczych Studiów Cywilizacji

O nas

Dr Karolina Maria Kotkowska

Dr Karolina Maria Kotkowska

e-mail: karolina.kotkowska@uj.edu.pl
www: https://sites.google.com/view/karolina-maria-hess, https://jagiellonian.academia.edu/KarolinaMKotkowska
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-6326-7445

Adiunkt badawczy w Instytucie Porównawczych Studiów Cywilizacji. Absolwentka pedagogiki, etnologii, filozofii. Pracę doktorską poświęconą teozofii polskiej obroniła z wyróżnieniem w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego. W swoich interdyscyplinarnych badaniach koncentruje się na marginesach kultury, ruchach alternatywnych, kontrowersyjnych ideach – szczególnie tych o charakterze ezoterycznym i religijnym.  W perspektywie historii intelektualnej bada nowe ruchy religijne i ezoteryzm oraz ich rolę w kształtowaniu różnych zjawisk kulturowych. Jest autorką ponad trzydziestu artykułów naukowych oraz autorką i redaktorką monografii. Pełni funkcję redaktora naukowego serii wydawniczej Studia nad Ezoteryzmem Wydawnictwa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Członkini polskich i międzynarodowych zespołów badawczych.

Zainteresowania naukowe

  • Teozofia i Towarzystwo Teozoficzne na świecie i w Polsce;
  • Zachodni ezoteryzm – metodologia badań, historia i idee w Europie Środkowo-Wschodniej, rola w kulturze współczesnej; 
  • Granice dyskursu naukowego i okultyzmu na przełomie XIX i XX w.; 
  • Nowe ruchy religijne w perspektywie porównawczej.

Najważniejsze publikacje

  • 2025. Karolina M. Kotkowska, Polskie Towarzystwo Teozoficzne. Historia, idee i organizacje pokrewne od XIX wieku do II wojny światowej. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • 2023. Karolina M. Hess, From the Universal Brotherhood to the Lodge of Soldiers. Theosophical Ideas of Service and Their Implementation in Poland, „Aries. Journal for the Study of Western Esotericism” Vol.23 (2023): Issue 1 (Jan 2023): Special Issue: The Study of Esoterism in East-Central Europe, 106–130.
  • 2021. Karolina M. Hess, Andrzej Kasperek, Struggle for Recognition. Theosophy in Early 20th Century Warsaw, “Religion and Society in Central and Eastern Europe” Vol. 14 No. 1, 2021, 3-14. DOI: https://doi.org/10.20413/rascee.2021.14.1.3-14
  • 2020. Karolina M. Hess, Władysław Reymont’s Fascination with Occultism: Biographical and Artistic Threads, „Књижевна историја” [Literary History] Vol. 52, No. 171, 75–100.   
  • 2020. Karolina M. Hess, Seks. Cielesność, płeć, seksualność w ujęciu ezoteryków polskich [w:] Polskie tradycje ezoteryczne 1890–1939. Tom V. Idee przewodnie, red. M. Dobkowski, T. Cegielski. Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Gdańsk – Warszawa, 119–146.   
  • 2019. Studies on Western Esotericism in Central and Estern Europe (Studies in Cultural Iconology 1), N. Radulović, K. M. Hess (ed.). Publications of the Research Center for Cultural Iconology and Semiography, University of Szeged, JATEPress Szeged. 
  • 2018. Karolina M. Hess, The Idea of Ideoplasty and Occult Phenomena in the Theoretical and Empirical Research of Julian Ochorowicz, „Preternature: Critical and Historical Studies on the Preternatural” Vol. 7, No. 2, 239–274.  
  • 2017. Karolina M. Hess, Sad Satan’s Children: Stanisław Przybyszewski and Esoteric Milieus, “La Rosa di Paracelso. Rivista di studi sull'Esoterismo occidentale”, issue Diabolus in singulis est: The Devil, Satan and Lucifer, No 2, 133–158.
  • 2016. Studia ezoteryczne. Wątki polskie, I. Trzcińska, A. Świerzowska, K. M. Hess (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
  • 2016. Karolina M. Hess, Małgorzata A. Dulska, Rose Cross, Saturn’s Menagerie and the Coal Mines of Silesia: Strange Visions of Teofil Ociepka, "Nova Religio: The Journal of Alternative and Emergent Religions" 19, no. 4, 57–79. 

Projekty badawcze

  • Kierownik w projekcie Rozmyte granice między dyskursem naukowym i okultystycznym na przełomie XIX i XX wieku. Przykład eksperymentów Juliana Ochorowicza finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki w ramach konkursu Sonata 19 w latach 2024–2027. Numer projektu:  2023/51/D/HS1/03055. 
  • Kierownik w projekcie Pedagogika teozoficzna. Relacje XIX-wiecznego projektu duchowości i teorii wychowania finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki w ramach konkursu Opus 23 w latach 2023–2026. Numer projektu:  2022/45/B/HS1/02387. 
  • Wykonawca–koordynator w projekcie Central European Memory of the Holocaust in a Multicultural and Multidimensional Perspective [CEMORY] finansowanym ze środków Unii Europejskiej w ramach konkursu Citizens, Equality, Rights and Values Programme, edycja CERV-2024-CITIZENS-REM-HOLOCAUST w latach 2025-2027. Numer projektu: 101196472.
  • Stypendystka Narodowego Centrum Nauki – grant Etiuda 4 na finalizację dysertacji doktorskiej pt. Polska myśl teozoficzna a idee światowego Towarzystwa Teozoficznego w latach 1905-1939. Krytyczna analiza wybranych wątków filozoficznych w latach 2016–2017, grant obejmował 6-miesięczny staż w Centrum HHP na Uniwersytecie Amsterdamskim. Numer projektu: 2016/20/T/HS1/00226.
  • Kierownik w projekcie Recepcja kategorii Wschodu przez polskie środowiska ezoteryczne na przełomie XIX i XX wieku i jej kulturowo-religijne konsekwencje finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki w ramach konkursu Preludium 6 w latach 2014–2016. Numer projektu: 2013/11/N/HS1/04812.
  • Wykonawca–współrealizator w projekcie Kultura polska wobec zachodniej filozofii ezoterycznej w latach 1890–1939 nr 0186/NPRH4/H2b/ 83/2016 pod kierownictwem dr hab. Moniki Rzeczyckiej (Uniwersytet Gdański, Wydział Filologiczny) realizowanym w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki (sekcja Rozwój 2b) w latach 2016–2019.  

Inne osiągnięcia

  • Redaktor naukowy serii wydawniczej Studia nad Ezoteryzmem Wydawnictwa Uniwersytetu Jagiellońskiego. 
  • Członkini Rady Naukowej European Federation for Freedom of Belief (FOB). 
  • Współzałożycielka i członkini zarządu sieci badawczej CEENASWE – Central and Eastern European Network for the Academic Study of Western Esotericism, sieci regionalnej ESSWE – the European Society for the Study of Western Esotericism (ESSWE).  
  • Współzałożycielka Polskiego Stowarzyszenia Badań nad Zachodnim Ezoteryzmem.